Thứ Năm 29/06/2017 

Ký sự - Phóng sự >> Phóng sự

Những kỷ vật bị lãng quên – Bài 2: Khu Giao tế Quảng Bình – Ai nhớ, ai quên?
Cập nhật lúc 10:23 18/05/2017

Từ Bảo tàng tổng hợp Quảng Bình, theo đường Lê Lợi, tôi ngược lên phía Tây thành phố Đồng Hới tìm đến Di tích lịch sử cấp Quốc gia - Khu Giao tế Quảng Bình thuộc xã Đức Ninh. Hạnh phúc choáng ngợp khi trải nghiệm trong khuôn viên di tích sạch sẽ, khang trang, không như cách đây chừng 10 năm bị chìm trong cỏ dại, hoang phế. Chưa hết vui, cảm giác băn khoăn choáng ngợp, Khu Giao tế ăm ắp nhiều sự kiện lịch sử trọng đại của Quảng Bình đến thế, bây giờ, ai nhớ ai quên?

Cơ quan Giao tế - Chuyên gia Quảng Bình thành lập ngày 21/8/1954 và giải thể vào tháng 7/1988. Trong 34 năm tồn tại, Cơ quan Giao tế tiếp đón trên 450 đoàn khách trong nước và quốc tế đến thăm, làm việc ở Quảng Bình. Đặc biệt, khi cả nước bước vào cao trào cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước, Cơ quan Giao tế Quảng Bình đón rất nhiều vị nguyên thủ quốc gia, chính khách, các đoàn khách trong và ngoài nước: Chủ tịch Hồ Chí Minh; Chủ tịch Tôn Đức Thắng; Tổng Bí thư Lê Duẩn; Đại tướng Võ Nguyên Giáp; Đại tướng Nguyễn Chí Thanh; Tố Hữu; Nguyễn Lương Bằng; các đồng chí lãnh đạo từ miền Nam ra có Nguyễn Thị Bình, Trịnh Đình Thảo, Nguyễn Hữu Thọ... Chủ tịch nước Cuba Fidel Castro; vợ chồng Quốc trưởng Campuchia Nôrôđôm Xihanuc; Chủ tịch nước CHDCND Lào Xuphanuvông; khách các nước: Liên Xô, Trung Quốc, Pháp, Ba Lan, Cu Ba, Tiệp Khắc…

Di tích lịch sử Khu Giao tế Quảng Bình.
Di tích lịch sử Khu Giao tế Quảng Bình. (Ảnh: Nguồn baoquangbinh.vn)

Với vai trò lịch sử vô cùng to lớn của mình, Khu Giao tế Quảng Bình được Bộ Văn hóa - Thông tin (nay là Bộ Văn hóa - Thể thao và Du lịch) công nhận là Di tích lịch sử cấp Quốc gia (theo Quyết định số 3518/1998-QĐ-BVHTT, ngày 4/12/1998).

Có hai sự kiện lớn gắn liền với Cơ quan Giao tế Quảng Bình. Sự kiện thứ nhất là chuẩn bị bữa cơm trưa đón Bác Hồ nhân dịp Người vào thăm Quảng Bình - Vĩnh Linh, ngày 16/6/1957. Sự kiện thứ hai, đón tiếp Chủ tịch Cuba Fidel Castro thăm hai tỉnh Quảng Bình và Quảng Trị, tháng 9/1973.

 

Sinh thời, lúc ông Nguyễn Thanh Đàm, nguyên Trưởng phòng Hành chính, Ủy ban Hành chính tỉnh phụ trách công tác đối ngoại; nguyên Chủ nhiệm Cơ quan Giao tế Quảng Bình còn sống, khi lên thăm Khu Giao tế Quảng Bình, hay khi được tiếp chuyện với ông tại nhà riêng, ký ức về hai sự kiện trọng đại này luôn được ông nhắn nhủ với thế hệ trẻ mai sau cố gắng gìn giữ, bảo tồn.

 

Ông Đàm kể với tôi: Khi đến Cơ quan Giao tế, Bác Hồ một mình thẳng xuống nhà bếp thăm các anh nuôi đang nấu ăn. Tại đây, Bác Hồ gặp ông Cả Yêm, phụ trách nhà bếp, người Quảng Trạch. Bác Hồ và ông Cả Yêm đã gặp nhau trong những ngày đầu Bác xuất dương bôn ba tìm đường cứu nước. Bác và ông Cả Yêm bắt tay nhau đầy xúc động.

 

Bữa cơm trưa được dọn ra, đồng chí Nguyễn Tư Thoan, Bí thư Tỉnh ủy trực tiếp mời Bác Hồ dùng bữa, ngoài ra còn có Đại tướng Nguyễn Chí Thanh... Bác Hồ rất thích món thịt lợn chấm mắm quầy, thứ mắm đặc sản của Quảng Bình. Bác ăn, khen ngon. Đồng chí Nguyễn Tư Thoan thấy Bác ăn ngon bảo nhà bếp đưa thêm một đĩa thịt và bát mắm khác, nhưng Bác ngăn lại. Bác nhẹ nhàng: Các chú đừng gọi thêm cho Bác, Bác dùng như vậy đủ rồi. Gọi thêm, Bác ăn không hết, ăn không hết để lại, ai ăn thừa cho chúng ta!. Những người trong bữa cơm hôm đó im lặng, thấm sâu những lời của Bác. Chỉ một việc rất nhỏ nhưng là bài học lớn, đó là tính cần kiệm và ý thức chăm lo, yêu thương, tôn trọng của Bác Hồ với những người xung quanh mình”.

 

Bàn làm việc của Chủ tịch Fidel Castro ở Khu Giao tế Quảng Bình. (Ảnh: Nguồn cand.com.vn)

Ngày 16/9/1973, Chủ tịch Fidel Castro đến Quảng Bình, Quảng Trị. Cơ quan Giao tế vinh dự phục vụ Chủ tịch. Thị xã Hoa Hồng bên dòng Nhật Lệ ngày ấy chỉ còn lại đổ nát. Chủ tịch Fidel Castro đi bộ giữa lòng thị xã ngổn ngang gạch đá trộn lẫn bom đạn chưa nổ, ông không cầm được nước mắt khi thăm bến đò Mẹ Suốt, ông tự hào khi gặp gỡ với các cô gái trong Đại đội nữ pháo binh Ngư Thủy anh hùng…

Cả một quảng thời gian dài đến 34 năm với hàng trăm sự kiện lịch sử diễn ra như thế nhưng bây giờ những ai muốn biết về hoạt động giao tế - ngoại giao trên vùng đất lửa Quảng Bình sẽ rất khó khăn vì các hiện vật liên quan hầu như  bị tản mát, hư hỏng.

Bà Lê Thị Hoài Hương, Phó Trưởng Ban quản lý Di tích Quảng Bình trực thuộc Sở Văn hóa - Thể thao có trụ sở ngay trong khuôn viên di tích lịch sử Khu Giao tế tiếp chuyện cùng tôi, bà cho biết: Năm 2007, trước nguy cơ xuống cấp của Khu Giao tế, UBND tỉnh quyết định để Ban quản lý Di tích lên tiếp quản di tích lịch sử đặc biệt này. Qua 10 năm, trong điều kiện và khả năng của mình, Ban quản lý đã cho tiến hành sửa chữa, nâng cấp lại toàn bộ Khu Giao tế, khôi phục nguyên trạng 2 dãy nhà tiếp khách trong nước cùng 2 dãy nhà tiếp khách quốc tế, hội trường, phòng Chủ tịch Fidel Castro, trong đó có hai lần sửa chữa lớn vào các năm 2011, 2012, kinh phí khoảng 2 tỷ đồng. Ngoài ra, hàng năm, Ban quản lý bố trí nguồn vốn khoảng 200 triệu đồng, tu bổ, sửa chữa nhỏ, đặc biệt là để phòng, diệt mối mọt, đối tượng chính gây ra tình trạng hư hỏng, xuống cấp của di tích”.

Bằng nỗ lực của mình và sự trân trọng lịch sử, những năm qua, cán bộ Ban quản lý Di tích Quảng Bình đã cố gắng trong công tác sưu tầm lại những kỷ vật liên quan đến Khu Giao tế Quảng Bình, tuy nhiên hiện vật tìm được quá ít ỏi. Tôi đến tham quan phòng trưng bày hiện vật, các tủ kính trưng bày trống không, trên tường chỉ có khoảng hơn 20 bức ảnh đang treo. Tiếp tục ghé qua căn phòng lưu niệm Chủ tịch Fidel Castro, trong căn phòng này, chiếc giường “ngoại cỡ” nơi Chủ tịch nằm, tủ đựng áo quần, bàn làm việc… tất cả được trân trọng, gìn giữ, hầu như nguyên trạng giống lúc Cơ quan Giao tế đón Chủ tịch Fidel Castro khi ông thăm vùng đất lửa Quảng Bình, Quảng Trị.

Câu hỏi đặt ra: “Bây giờ có những ai quan tâm đến Di tích lịch sử Khu Giao tế Quảng Bình?”. Bà Lê Thị Hoài Hương đau đáu: “Khách đến với Khu Giao tế ngày càng ít dần đi, chủ yếu là cánh phóng viên, nhà báo trong tỉnh, trong nước và quốc tế ghé tác nghiệp mỗi khi có các sự kiện lịch sử, ngày lễ trọng đại của dân tộc. Ngoài ra còn có học sinh của trường đóng trên địa bàn. Các em đến tham quan, tìm hiểu lịch sử và cùng cán bộ Ban quản lý Di tích giữ gìn cảnh quan, khuôn viên xanh - sạch - đẹp”.

Tạm biệt Di tích lịch sử Khu Giao tế Quảng Bình, câu hỏi cứ băn khoăn nặng trong tâm. Bao giờ những kỷ vật liên quan đến lịch sử Khu Giao tế được trở về đầy đủ? Cho những ai nặng lòng với lịch sử đến thăm, tìm hiểu để biết một thời kỳ rạng danh của hoạt động giao tế - ngoại giao trên đất lửa Quảng Bình.


CTV Ngô Thanh Long



VIDEO CLIP

Previous
  • Jetstar Đồng Hới - Hải Phòng

  • Trên biển quê hương

  • Vị tướng của nhân dân

  • Vũng chùa - Đảo Yến

  • Quảng Bình quê ta ơi

  • Phong Nha huyền ảo

  • Quảng Bình trong câu hát

  • Đồng Hới

  • Đền công chúa Liễu Hạnh

  • Động Tiên Sơn

  • Động Thiên Đường

  • Lễ Thành Hầu Nguyễn Hữu Cảnh

  • Hang Sơn Đoòng

  • Nhà lưu niệm Đại tướng Võ Nguyên Giáp

  • Hang Én

  • Quảng Bình điểm đến hấp dẫn nhất Châu Á

  • Phim bom tấn Kong: Skull Island và cơ hội cho du lịch Quảng Bình

Next


GIỚI THIỆU PHIM

Previous
  • Đôi mắt thiên thần

  • Phòng tuần bộ

  • Tình yêu còn mãi

Next


Ngoại tệ
MuaCKBán
AUD 17232.99 17337.0117491.64
CAD 17182.94 17338.9917563.75
CHF 23437.03 23602.2523908.2
DKK 0 3435.573543.32
EUR 25749.18 25826.6626057.01
GBP 29134.87 29340.2529601.94
HKD 2872.3 2892.552935.91
INR 0 351.7365.51
JPY 199.69 201.71203.5
KRW 18.41 19.3820.59
KWD 0 74866.7777805.71
MYR 0 5263.095331.31
NOK 0 2662.162745.65
RUB 0 349.19427.16
SAR 0 6049.236286.7
SEK 0 2636.582703
SGD 16270.81 16385.5116564.75
THB 656.39 656.39683.78
USD 22705 2270522775
Giá vàng
LoạiMuaBán
Vàng SJC 36.170 36.390
qc